Rhyniella praecursor – najstarszy skoczogonek i najstarszy sześcionóg. Wczesnodewoński pionier życia na lądzie

Abstrakt

Rhyniella praecursor, pochodząca z wczesnego dewonu (ok. 407 milionów lat temu), jest jednym z kluczowych elementów rekonstrukcji początków zasiedlania lądów przez stawonogi. Jako najstarszy pewny przedstawiciel skoczogonków (Collembola) dostarcza unikalnego wglądu we wczesną ewolucję sześcionogów, ekologię prymitywnych ekosystemów lądowych oraz stabilność planu budowy skoczogonków. Artykuł przedstawia aktualny stan wiedzy o Rhyniella, jej środowisku, znaczeniu filogenetycznym i paleoekologicznym.

Gdyby nie ta niewielka krzemionkowa skała z Rhynie w Szkocji, nigdy nie wiedzielibyśmy, że skoczogonki, te maleńkie stawonogi żyjące dzisiaj w naszych ogrodach, lasach i piwnicach, mają tak długą historię. Ich przodek z dewonu nie tylko był jednym z pierwszych zwierząt, które opanowały ląd, ale także świadkiem rewolucji, która na zawsze zmieniła oblicze Ziemi.